




Արեն Մնացականյան Միջին դպրոց 9.5





Говорят, что в Армении нет горизонта. Куда ни глянь — всюду высятся горы. Поэтому Армению часто называют Карастан — Страна Камней. Камни бывают холодны и грубы, но в умелых руках искусных армянских мастеров камень превращается в произведение искусства, способное выразить душу народа! Поэтому на этом небольшом клочке земли, где растут до небес заснеженные горы, где текут хрустальные реки и теплое солнце освещает плодородные долины, можно встретить так много каменных чудес. Издавна армяне, жители страны камней, использовали для строительства природный камень — базальт, мрамор и, главным образом, туф. Всего этого добра было много и в окрестных горах, и прямо под ногами. Например, туф — камень вулканического происхождения, очень легкий и прочный, да, к тому же, красивый, добывали прямо из пластов, на которых и построен Ереван. Добирались до залежей туфа и прямо на этом же месте строили дома. Но это еще в дореволюционные годы. В советские времена из туфа возводили все главные здания столицы и им же облицовывали стандартные многоэтажки, которые после такой «армянской модернизации» становились очень даже симпатичными.
Из множества оттенков туфа в Ереване больше всего прижился бежево-розовый, отчего армянскую столицу стали именовать «розовым городом». «Ереван, выстроенный из вулканического туфа, гармоничный, как розовая роза» — писал латиноамериканский поэт Пабло Неруда.
С розами связана одна трогательная городская легенда о старике Карабала, вечно неопрятном, в старом пальто и поношенной шляпе, который каждый день появлялся в Ереване с корзинкой свежих роз и раздаривал их всем окружающим женщинам. Этому старичку даже памятник поставили на улице Абовян.
2. Написать сочинение на одну из предложенных тем :
«Моя Армения — мой Карастан»
«И мы армяне стали как камни»
«Армения — страна не с каменным сердцем»
Армения страна не каменным сердцем
У Армении богатое культура например` Национальные танцы, церкви, музеи, итд. Большинство Армян добродушные и отзывчивые люди. Они могут встретиться один раз и сразу подружиться. Армяне любят принимать гостей. Последние годы в Армения приезжают много туристов за всех стран мира, а так же очень много людей приехали из России. Они все говорят что Армянский народ их везде встречает с большой теплотой. Их всегда угощают разными блюдами Армянской кухни. Не смотря на то что Армению называют страной камней, Армения страна не каменным сердцем.
Տղան գիտեր, որ դժվարը կռվին նախորդող րոպեներն են։ Սաստկացող թշնամանքի մթնոլորտին նրա սիրտը չէր ընտելանում։ Թշնամանքի թույնը կաթում էր անքեն սրտի նուրբ թաղանթին եւ սրտխփոցը դղրդում էր ականջներում։ Բայց դա անցնում էր առաջին, երկրորդ, երրորդ հարվածից հետո․ ստանալուց կամ հասցնելուց։Նա քաջ գիտեր առաջին զարկի առավելությունը, բայց չէր կարող առանց ուղեղի մթագնումի մարդու աչքերին նայել ու խփել եւ, որպես կանոն, առաջինը խփում էին իրեն։ Դա այնքան սարսափելի չէր։ Վատը կռվից մնացող քենն էր։ Այդ ոխակալ անվստահության տեւողությանը նրա սիրտը չէր դիմանում։ Ելքը այն էր, որ հակակշիռ թշնամանքով մտասեւեռվեր, թշնամանքի օդով սնվելով՝ իր կորովը տեղը պահեր․․․ Բայց դա ի՞նչ կյանք էր։ Շուրջբոլորը այնքա՜ն ներդաշնակ ու կոպտությունից շեղող բան կար, տղայի միտքը հափշտակող այնքա՜ն գաղտնիք կար ծալ-ծալ բացվող աշխարհի վրա, եւ նա այնքան ցրված էր լինում, այնքան անպատրաստ, զգոնությունը կորցրած այնքան, որ այս անգամ էլ առաջինը խփում էին իրեն։ Եվ շատ դեպքերում պատասխան չէին ստանում։Հիմա այդ կյանքը անցած շրջան էր։ Եթե առաջ կարելի էր անձնական վիրավորվածությանը կարեւորություն այնքան էլ չտալ, կարելի էր մի բան էլ կուլ տալ, ― հիմա ուրիշ էր։ Իր արժանապատվությունը այսուհետեւ իրենից բացի վերաբերելու է նաեւ մեկին։ Հարաբերությունները պարզելու համար ընդամենը երեք-չորս օր ժամանակ կար։ Օր կորցնել չէր կարելի։ Մինչեւ իր աղջկա գալը ինքը պիտի Մեծառեխին կա՛մ ծեծած լինի, կա՛մ աչքի փուշը կոտրած լինի։ Իր աղջկան շենում ծուռ նայող չպիտի լինի։ Իր աղջկա ներկայությամբ իրեն բան ասող չպիտի լինի։«Վերջ, ― ասաց տղան՝ հայելու առաջ դաստակը վիրակապով փաթաթելիս, ― խելոք ենք եղել, ծեծ ենք կերել, ծաղր ենք հանդուրժել ― անցած լինի։ Ձեր արածը ձեզ հալալ լինի ― այսօրվանից՝ վերջ։ Բանաստեղծություն-բան գրելը հետաձգվում է անորոշ ժամանակով»։Նա դժվար հասավ այս որոշմանը։ Երբ մտածում էր աղջկա մասին, համակվում էր վճռականությամբ, բայց վճռականությունից բան չէր մնում աղջիկը մտքում չեղած ժամանակ։ Իսկ երբ վերստին մտաբերում էր, հարկ էր լինում ոգու կորովը շնչի բերել մեռյալ կետից։ Բայց ամառային արձակուրդները մոտենում էին, ամեն ամառ հովեկ աղջիկը արդեն մտքում կար անբացակա եւ մտադրությունը դարձավ վճիռ։Այնինչ մարմնով պատրաստվում էր գարնան սկզբից։ Ակումբի բակից տուն էր քարշ տվել երկու փթանոց գիրերից մեկը ու կպել դրան․․․ Նրա մարզվելը սկզբում, իրոք, նման էր կպչել-մնալու։ Մետաղը հաստոտ ըմբիշի նման իրար չէր գալիս, տղան թպրտում էր ու պարում էր դրա շուրջը, երկաթը տղային ծալում-ծալծլում-հակում էր հողին, ասես ուզում էր կլանել իր պաղ, հոծ ընդերքը։ Տղան գալարվում, բայց պոկ չէր գալիս։ Երկու ելք կար․ կամ պիտի ինքը երկաթին հլու՝ գետինը մտներ, կամ՝ երկաթը գետնից կտրեր։ Երրորդը չկար։ Թողնել գնալը բացառված էր։ Տղան ասում էր ինքն իրեն․ «Ես՝ չէ, երկաթն է ձեռս բռնել, մինչեւ գետնից չկտրվի՝ բաց չի թողնելու։ Պիտի կտրվի»։Նա շատ լավ գիտեր, որ մնացած մի քանի ամսում ուժից չի տրաքվելու, բայց որ երկաթը գլխից վեր հանելու ձեւը պիտի գտնվի՝ դա անկասկած էր։ Այն օրը, երբ ծանրությունը գլխից վեր հանես, իր գորժելու ժամն էր լինելու։ Ծրագրված էր երկու կռիվ։ Նույնիսկ երեքը։ Քանիսը որ անհրաժեշտ եղավ։Հիմա կանգնած է զգեստապահարանի հայելու առաջ, հագած ունի անթեւ շապիկ, բազուկների մկանունքը նորվա ջանքից դեռ փքված են, դաստակը՝ պնդված, եւ կենտրոնացած պատրաստվում է կռվի գնալու մի ոհմակի դեմ եւ հետը գնացող մեկը չունի՝ թիկունքին կանգնի։ Եղբայրը մեծ է, ընկերների ոչ բարով թիկունքը ինքն է, ― այսպես անթիկունք գնալու է նրանց թաղը, ովքեր կռվում են միշտ ոհմակով, միշտ՝ թաղովի, միշտ՝ գեղովի ― նույնիսկ մեկի դեմ։Տղան անուշ մի թախիծով խղճում էր իրեն։ Կռվի մասին մտածում էր որպես եղած բանի, իրեն տեսնում էր ջարդված, բայց աղջկա աչքերի մեջ շիտակ նայելիս։«Կինո մի սարքի»,֊ասաց տղան, դուրս եկավ տնից եւ հանգիստ էր։ Կամ վճռական էր։ Կամ արդարությունը իր կողմն էր։ Նա փորձով գիտեր․ երբ մեղավոր է, ինքը թույլ է, նույնիսկ վախկոտ է եւ թեւն է թալուկ, երբ մեղավոր է։ Արդարության մի զորեղ բնազդ նրան կյանքի այս կռվի մեջ դարձնում է երիցս անպետք։ Բայց այսօր իրեն ուժեղ էր զգում։Լավ կլիներ Մեծաբերանի արբանյակները լրիվ կազմով հետը լինեին։ Կտեսնեին՝ դաս կառնեին եւ այս մի կռվով գուցե թե բանը վերջանար։ Նրանք ուժից վախեցող են։ Շուն կռվացնողների նրանց ցեղը մեկի դեմ գնում է երեք հոգով, բայց երկուսի դեմ չորսով չեն գնա, երեքի դեմ տասից պակաս եղան՝ չեն գնա․․․ Թող բոլորով հավաքված կինեն, միայն թե երեք հոգուց ավելի վրա չգան, միայն թե իրենց սազական վարքով թիկունքից քարով չխփեն․․․ Ժամանակից շուտ չխփեն։Կռվի պատրվակ սարքել պետք չէր, իր ներկայությունն իսկ պատրվակ էր։ հարկավոր էր միայն սպասել։ բայց անկամ, անշարժ սպասելուց վճռականությունը կորցնելու վախ կար։ Չէ, տնից առած թափը կոտրելու կարիք չկար։Տղան նայեց կոխ բռնողներին եւ անփույթ թքեց։ Ոչ թե ոտքի տակ, որպեսզի չընկնի մեկնումեկի՝ իր շորւջը գծած ինքնասիրության շրջանի մեջ (ուժեղինն՝ արձակ, թույլինը՝ նեղ), այլ հենց այդպես՝ հեռու եւ անփույթ։ Սա արդեն վերաբերմունք էր նրանց հանդեպ, բայց պակաս թվաց, եւ տղան կոխի կպածներից մեկի գլխարկը ոտի թաթով թռցրեց օդ։ Արարքը այնքան արտառոց էր, որ կոխի մեջ տաքացածներն իսկ նկատեցին։ Եւ իսկույնեւեթ կոխը թողին։Գլխարկի տերը հեւալով նայեց տղային, նայեց իր ընկեր Մեծաբերանին՝ սա ժպտում էր քաջալերիչ։ Գլխարկի տերը սպասում էր շունչը տեղը գա, եւ միջոցը մեր օգտնին եղավ։ Նրա վրա ուժեր վատնելը անիմաստ էր։ Լավ է ուժեղը դեմդ լինի, քան թիկունքիդ, շուրջբոլորդ մի տեղ հածելիս։ Հետո, թիկունքը առավել ապահով կլինի, եթե նրանք վստահ լինեն, որ վերջիվերջո ջարդ են տալու։֊Ինչի՞ ես բերանդ ծռել,֊տղան կանխեց գլխարկի տիրոջ վրա քշելը։֊Ե՞ս,֊ապուշ կտրեց Մեծաբերանը։֊Չէ, մոքիրդ,֊նրանց հանգով ասաց տղան։֊Դե տեղդ կանգնի․․․Կռվելը նրա համար խաղուպար էր, նա ուրախ էր, որ առանց ջանքի գործ է բացվել, բայց մի տեսակ շփոթված էր կամ վիրավորված, որ մարտահրավերի մենաշնորհը խված է ձեռքից։Տղայի սիրտը մի պահ նվաղեց, հետո թունդ առավ, նախահարձակման անծանոթ մի կիրք համակեց նրան։ Առաջին անգամ նա իր կամքով կռիվ էր անում եւ առավելությունը իսկույն զգաց․․․ Ձախ արմունկով հարվածը առավ ու աջով խփեց, պատասխանը ստացավ կողին, բայց թույլ հարված էր։ Թափից հասկացվեց, որ խփողը աչքի առաջ հատուցում ունի, եւ դա նրա ուժը կիսել է։ Նա միշտ խփել է խաղալու նման՝ անփույթ թափով։ Հիմա այդպես չկարողացավ։Հակառակորդի թափը կոտրելը տղային գրեթե բավարարում էր, մնում էր առանց ծեծ ուտելու կռիվը դեպի վախճան տանի։Տղան իրենց օղակողների թիկունքում տեսավ ընկերոջը ու սրտապնդվեց՝ համենայնդեպս կարեկից ունի, նույն պահին էլ մտահոգվեց՝ ընկերոջ դեմ ծեծվել չէր ուզում․ առանց վկայի կերած ծեծը շուտ է մոռացվում։ Օգնություն էլ՝ չէր սպասում։ Ընկերը նույնիսկ կռիվը թափել չէր համարձակվի, նրա չնչին շարժումը անգամ դիտվելու էր պաշտպան կանգնել եւ ոհմակը վրա էր տալու։ Ընկերը դա հասկանում էր։ Ոհմակին պատրվակ էր պետք։ Նրանց առայժմ ետ էր պահում պարագլխի գերազանցության համոզմունքը, այլապես նրանց ինչի՞ն էր պետք պատրվակի պես դատարկ բանը․․․ Այնուամենայնիվ, սառնասրտությունը չէր խանգարի։Տղայի գործը դժվարացավ։ Խնդիրը այն էր, որ շան ծեծ չուտեր եւ ընկերոջը չմղեր հուսահատ քայլի։ Իսկ թե կարենար հավասար կռվել, այդ դեպքում էլ պիտի այնպես գործը տաներ, որ հակառակորդի գերազանցության պատրանքը մնար, եւ պիտի զգույշ, աստիճանաբար կռվելու նրա կամքը մեռցներ։Տղան հարվածներ էր բաց թողնում ուսերին, կրծքին, ինքն էլ խփում կրծքին, ուսերին, վրան իջել էր մի հաշվենկատ թեթեւություն, ճշգրիտ զգում էր հարվածի պահը, հարվածից հաջող խուսափում էր, իսկ հակառակորդը անակնկալից կորցրել էր իրեն, ձեռքերը թափահարում էր թարս ու շիտակ եւ տղան հանկարծ գլխի ընկավ․ նա հավասար կռվի համար պիտանի չէ, նրա ոգին ոհմակի մեջ է, նրա կորովը արթնանում է հակառակորդի քնած ժամին․․․ Տղան զգաց, որ ուզած պահի կարող է չոքեցնել նրան։ Մի կարճ ժամանակ կռվի տարերքը նրան կալավ, հաշտվեց ջարդված քիթուբերանով աղջկա առաջ երեւալու հետ, մտահան արավ ընկերոջը, մի լիասիրտ հարվածի տենչով սիրտը ծուլ ելավ եւ անպաշտպան դեմքի վրա խոյացող ձեռքը փոքրոգաբա՞ր, ընկերո՞ջ համար, թե՞ հայի խղճով՝ վերջին պահին իր թափը կոտրեց ինչ֊որ հրաշքով․․․ Անճիշտ հարվածից սաստիկ ցավ զգաց եւ ասյտեղ կերավ աչքի տակին։ Ուշ բնազդով տղան ափը տարավ աչքին ու ետ ցատկեց գոտեմարտելու նետված դեմինից․․․ Հակառակորդը երեւելի գոտեմարտող էր, եթե բռներ մեջքը կամ ոտքը՝ ինքը կորած էր, անպատիվ ծեծից փրկություն չկար։ Աչքի տակին ստանալով՝ տղան կորցրեց հակառակորդին տարածության վրա պահելու զգոնությունը եւ երբ դեմինը երկրորդ անգամ վրա թռավ մեջքը բռնելու, ելք չտեսնելով՝ տղան բռունցքով, կարճ, դիմահար խփեց ճակատին։ Նետվողը չոքեց, զկռտոցի նման ձայն հանեց, տղան վախից մի պահ քար կտրեց՝ այդ պահին էլ ծոծրակին տվին, եւ այդ հարվածը նրան ազատեց հոգին կեղեքող կապանքներից։ Եւ մինչ վուրհայով վրա կտային, մինչ կռվի քաշված ինքն ու ընկերը կտրորվեին ոտքերի տակ, տղան մի քանի պտույտ արեց օղակի ներսում եւ մի քանիսը վայնասունով մեր քաշեցին։
Դուրս գրի՜ր անծանոթ բառերը և բացատրիր բառարանի օգնությամբ։
մթագնել-խավարել, քեն-վրեժ, ոխակալ-վրեժ, մտասևեռ-կենտրոնացած, մեծառեխ-անկուշտ, կորով – մտավոր ու ֆիզիկական կարողություն՝ ուժ, եռանդ
շեն – մարդաբնակ, բնակչություն ունեցող (բնակելի տեղերի մասին)
հովեկ – ամառային շրջանում շոգ վայրերից ամառանոց եկած մարդ, ամառանոցավոր
հոծ – թանձր, խիտ
թալուկ – նվազում
երից – երեքից
կալ – հացահատիկը կալսելու տեղ, կալատեղ։
Ներկայացրու պատմվածքի ասելիքը։
Այս հազվադեպ պատմվածքներից էր, որտեղ նա խոսում է սիրո մասին, և մարդ ամեն ինչի պատրաստ է, երբ սիրահարվում է։
«Կռվի մասին մտածում էր որպես եղած բանի, իրեն տեսնում էր ջարդված, բայց աղջկա աչքերի մեջ շիտակ նայելիս»։
ա․Նախադասությունը բացատրիր յուրովի
Տղան զգում էր իրեն վատ, հոգնած, ջարդված, բայց ամեն ինչի պատրաստ էր,որ աղջկա աչքերի տակ շիտակ նայեր:
բ․որքանո՞վ է քեզ համար կարևոր շիտակ լինելը և շիտակ նայելը մտերիմիդ աչքերին։ Դա շատ կարևոր բան է, միշտ պետք է շիտակ լինել:
գ․Գուցե եղե՞լ է քո կյանքում ,երբ տուժել ես , բայց ,կարևորը,շիտակ ես նայել դիմացինիդ աչքերին: Ոչ չի եղել:
Ածական, առարկայի հատկանիշ ցույց տվող բառն է: Պատասխանում է ինչպիսի՞, որպիսի՞, ո՞ր հարցերին։
Ածականները բաժանվում են երկու խմբի` որակական և հարաբերական:
Որակական ածականները ցույց են տալիս այնպիսի հատկանիշ, որը հատուկ է տվյալ առարկային`ամուր պատ, պայծառ աստղ, սառը ջուր:
Որակական ածականներն ունեն համեմատության աստիճաններ. դրանք են՝ դրական, բաղդատական, գերադրական:
Դրական աստիճանը ածականի ուղիղ ձևն է, որը ցույց է տալիս առարկայի հատկանիշը առանց համեմատելու այլ առարկաների հետ։
Օրինակ՝ լավ մարդ։
Բաղդատական աստիճանը ցույց է տալիս առարկայի հատկանիշի ավել կամ պակաս լինելը նույն հատկանիշի նկատմամբ։
Կամվում է ածականի դրական աստիճանին ավելացնելով ավելի, նվազ կամ պակաս բառերը:
Օրինակ՝ ավելի լավ մարդ, պակաս լավ մարդ։
Գերադրական աստիճանը ցույց է տալիս առարկայի հատկանիշի գերազանց լինելը այլ առարկանների նույն հատկանիշից։
Կազմվում է ածականի դրական աստիճանին ավելացնելով ամենից բառը կամ ֊ամենա նախածանցը կամ էլ ֊(ա)գույն վերջածանցը։ Օրինակ՝ ամենից լավ մարդ, ամենալավ մարդ, լավագույն մարդ։
Հարաբերական ածականները ցույց են տալիս առարկայի կապը ուրիշ առարկաների հետ՝ փայտե դուռ, գիշերային զովություն, բժշկական գործիքներ, միրուքավոր ծերունի:
Հարաբերական ածականները սովորաբար ցույց են տալիս առարկաների ոչ համեմատելի հատկանիշ: Չի կարելի ասել` ավելի բրդե (վերարկու), ավելի լեռնային (լճակ) և այլն:
Ընտրի՜ր թեմաներից մեկը և գրի՜ր ածականներով հարուստ պատում։
«Սիրո տարիք»
«Արդյո՞ք դու կուզեիր»
«Գիշերային թռիչք»
Արդյո՞ք դու կուզեիր
Լինում է չի լինում մի չքավոր ընտանիք է լինում: Մի գեղեցիկ օր տղան՝ Ալբերտը, մորուքավոր հորը հարց է տալիս:
-Հայրիկ արդյո՞ք դու կուզեիր, որ մենք հարստանայինք:Հայրը չպատասխանեց, քանի որ նա շատ զբաղված էր:Մի քանի ժամ հետո Ալբերտը հարցրեց հորը.
-Հայրիկ կներես, որ անհանգստացրեցի քեզ մի քանի ժամ առաջ:
– Ոչինչ, իմ խելացի տղա, հիմա ասա՝ ին՞չ էիր ասում:
– Ասում էի՝ արդյո՞ք դու կուզեիր, որ մենք հարստանայինք:
– Իհարկե կուզեի, բայց ամեն ինչ այդքան հեշտ չէ: Տես, իմ զավակ, ես արդեն մեծ մարդ եմ, բայց չեմ կարողանում քո և մայրիկիդ պահանջները կատարեմ:
-Ինչո՞ւ հայրիկ, -հարցրեց տղան.
-Որովհետև, երբ ես քո տարիքին էի, ես չէի կատարում իմ տնայինները, չէի սովորում, ոչ մեկին չէի օգնում և ոչ մեկին էլ պետք չէի, այդ պատճառով մենք հիմա աղքատ ենք: Իսկ դու իմ տղա, դու շատ խելացի ես և դեռ ութ տարեկան ես: Դու կատարում ես քո տնայինները, օգնում ես բոլորին և այլն: Եվ այդ պատճառով ես քեզ խնդրում եմ՝ դու իմ նման ճակատագրական սխալ թույլ մի թող և ամենակարևորը արա քո պարտականություները, որպեսզի հասնես քո նպատակին և կարողանաս պահել քո ընտանիքը, եղա՞վ:
– Եղավ, հայրիկ, ես ամեն ինչ կանեմ, որպեսզի ես լինեմ հարուստ, ուժեղ, երջանիկ, խելացի, բարի տղա:
-Շատ լավ, իմ տղա:
Տղան չարչարվում է, պարապում է և հասնում է իր նպատակին:Տասնութ տարեկանում նա արդեն շատ հայտնի, խելացի տղա էր: Վեց տարուց, երբ Ալբերտը 24 տարեկան էր, նա դարձավ գիտնական, և ապրեց մինչև խորը ծերություն, իսկ երբ նա մահացավ, բացվեց նրա մեծ և գեղեցիկ տուն-թանգարանը Ալբերտ Մամիկոնյանի անվան, և այնտեղի ամենակարևոր նմուշն էր մի թուղթ որի վրա գրած էր Հայրիկ արդյո՞ք դու կուզեիր մենք հարստանայինք:
Գ. Մխիթարյան մաս 1 22-24
տարբերակ 1. S=Ճանապարհ V=արագություն վ, t=? ժամանակ
S=250 մ t=S:V=250մ:5մ/վ=Պատ.՝ 50 վ
V= 5մ/վ
_______________
t=?
տարբերակ 2.
S=? V=արագություն վ, t= ժամանակ
S=? V+30=Պատ.՝ 90կմ
________________
V=60 կմ
t=1,5 ժ
Քանի որ գնացքը արդեն մի ժամը անցել է մնացել է 30 րոպե:
Տարբերակ 3.
S=Ճանապարհ V=արագություն վ, t=? ժամանակ
S= ? S=V*t=Պատ.՝ 60մ
___________________
V= 4մ/վ
T= 15վ
1.Գործողության անունը դարձրո՛ւ այդ գործողության հետ կապված առարկայի անուն: Գրի՛ր գործածված ածանցները: Քերել-քերիչ, գրել-գրիչ, կապել-կապիչ, քամել-քամիչ, թակել-թակիչ, ըմպել-ըմպելիք, բացել-բացիչ, գործել-գործիք, խաղալ-խաղալիք, ուտել-ուտելիք, խմել-խմելիք, հագնվել-հագնելիք, ձգել-ձգան, փակել-փակիչ, խթանել-խթանիչ, փաթաթել-փաթաթան, ճոճել-ճոճարան, գանձել-գանձարան, զսպել-զսպանակ, ջնջել-ջնջիչ, ծածկել-ծածկոց, կապել-կապիչ, օրորել-օրորոց:
2.Տրված կապերով կազմի՛ր նախադասություններ: Ո՞ր հարցին են պատասխանում դրանց հետ գործածվող գոյականները:
Պես-Բոբբի Ֆիշերը սիրում էր շախմատ խելագարի պես: հետ-Այսօր գնացել էի սուշի ուտելու եղբորս հետ առանց:-Մարդն առանց ջուր խմելու կարող է դիմանալ մոտ տաս օր: վրա-ծխելը ազդում է թոքերի առողջության վրա համար-ես պարապում եմ շախմատ իմ համար:
Այս նախադասություններն պատասխանում են ինչ կամ ինչի հարցերին:
3.Փակագծում տրված գոյականները գրի´ր համապատասխան հոլովով:
Նյու Յորքի (Նյու Յորք) բնակիչները զարմանքով դիտում էին 19-ամյա մի ուսանողի (ուսանող), որը սիրալիր ժպիտով (ժպիտ) սեղմում էր մի մեծ հանրախանութ մտնող բոլոր այցելուների (այցելուներ) ձեռքերը: Այդ ձևով (ձև) 8643-րդ հաճախորդին (հաճախորդ) ողջունելուց (ողջունել) հետո նա վեր պարզեց կապտած ձեռքը և բացականչեց.
-Ուռա´: Ռուզվելտի ռեկորդը (ռեկորդ) գերազանցեցի:
Հավանաբար քչերին (քչեր) է հայտնի, որ 1907 թվականին (թվական) Սպիտակ տանը (տուն) մի ընդունելության (ընդունելություն) ժամանակ ԱՄՆ-ի (ԱՄՆ) այն ժամանակվա նախագահը սեղմել էր 8513 մարդու (մարդ) ձեռք:
Well done, Javier, on all your hard work this term. You are always active in speaking activities, and this is great. I always enjoy reading your writing too; you have very good ideas. You can see from your marks that reading is not a problem for you.
Sometimes you still make small grammar mistakes, and I think you can improve your vocabulary. I recommend you review many of the language points we studied this term. There is extra language practice in your online workbook.
The area you need to work on the most is listening. I know this is difficult for you. I recommend more practice at home. Listen to English TV shows, podcasts and radio as much as possible. I can give you a list of things to listen to.
I’ve enjoyed working with you. Have a nice holiday, and good luck for next term!
Exercises.



1. Պարզի՛ր, թե քերականական ո՛ր հատկանիշի հիման վրա է կազմվել
յուրաքանչյուր խումբը (խմբի բոլոր բաոերն ի՞նչ ընդհանուր հատկանիշ
ունեն):
Ա. Ուրարտու, Արա Գեղեցիկ, Արագած, Արգիշտի, Նեղոս, Վահան Տերյան, «Անուշ», Ռուսաստանի Դաշնություն:
Ա խմբի բոլոր բառերն հատուկ գոյականներ են:
Բ. Մանկություն, միամտություն, ուրախություն, սուգ, վիշտ, ահ, հնարավորություն:
Բ խմբի բոլոր բառերը հասարակ գոյականներ են:
Գ. Հայր, մայր, մարդ, կին, ընկեր, եղբայր, հոգեբան, ուսանողուհի, դերասանուհի, անձնավորություն:
Գ խմբի բոլոր բառերը անձ ցույց տվող և հասարակ գոյականներ են:
2․Դո՛ւրս գրիր գոյականները:
Աշուն
Աշնան օրերն են հասել,
Իջել է ամպը սարին,
Եւ հրաժեշտ է ասել,
Կռունկը մեր աշխարհին:
Բարդին էլ չի սոսափում
Արագիլի թեւի տակ,
Դեղին թերթեր է թափում
Առվակի մեջ կապուտակ:
Կարմիր խարույկ է կարծես
Ծեր տանձենին անտառի,
Թվում է, թե մոտ վազես,
Ձեռք ու ոտքդ կվառի…
Քամին շատ էր թափառել,
Պարապ-սարապ թեւը կախ,
Բայց արդեն գործ է ճարել,
Տեսեք ինչքան է ուրախ:
Համո Սահյան
3․ Հետևյալ թվականները տառերով գրի՛ր․
654 – վեց հարյուր հիսունչորս
659 – վեց Հարյուր հիսունինը
5478 – հինգ հազար չորս հարյուր յոթանասունութ
3546 – երեք հազար հինգ հարյուր քառասունվեց
12893 – տասներկու հազար ութ հարյուր իննսուներեք
75648 – յոթանասունհինգ հազար վեց հարյուր քառասունութ
489523 – չորս հարյուր ութսունինը հազար հինգ հարյուր քսաներեք
146782 – հարյուր քառասունվեց հազար յոթ հարյուր ութսուներկու
Ազգը չզոհել կրոնին, և կրոնը ազգությանը․ Այսպիսի հավատանքի հիման վրա է ստեղծվել Մխիթարյան միաբանությունը։ Այն Հայ կաթոլիկ եկեղեցու վանականների միաբանություն է, այլ խոսքով կրոնական և մշակութային կազմակերպություն, որը Եվրոպայում հայկական հին մշակույթի ու հնագույն ժառանգության այցեքարտն է։
Միաբանությունը հիմնել է Մխիթար Սեբաստացին։ Նրա կյանքի երազանքն է եղել ստեղծել միաբանություն, որը նվիրված կլինի հայ ժողովրդի կրթական և հոգևոր մակարդակի բարձրացմանը։ 20 տարեկանում Սեբաստացին քահանա է կարգվել։ Տարիների ընթացքում նա ծառայել է մի քանի վանքերում, եղել է նաև Էջմիածնում։ Բայց երկար որոնումների արդյունքում նա հասել է Կոստանդնուպոլիս, հենց այստեղ մի խումբ հայ երիտասարդների հետ 1701 թվականին հիմնում է Մխիթարյան միաբանությունը։ Սկզբում լատիներենից հայերեն հոգևոր գրականություն են թարգմանել, բայց Պոլսում պայմանները բարենպաստ չէին։ Մխիթարյանները հայտնվել էին լուսավորչական և կաթոլիկ հայերի պայքարի կենտրոնում։ Շուտով ստիպված տեղափոխվում են Իտալիա։ 1717 թվականին էլ Վենետիկի ծերակույտը քաղաքից դուրս գտնվող Սուրբ Ղազար կղզին շնորհում է միաբանությանը։ Սկզբում Սուրբ Ղազարը անշուք մի կղզի էր, որտեղ շուրջ 2 դար ապաստանել էին բորոտները, իսկ ավելի ուշ բացարձակապես լքվել էր։ Մինչև 1740-ականներ Սեբաստացին բարեկարգում է կղզին։


Այսօր երբ մտնում են միաբանությունն ու իմանում են ամբողջ պատմությունը, ուղղակի ապշում են, թե ինչպես կարող է մի մարդ նման ահռելի գործ կատարել։ Դե իսկ կղզու հենց մուտքի մոտ գրված է «Բարի եկար, հայրենակից»։ Միաբանություն են այցելել նշանավոր անձիք, պատմական դեմքեր, և բոլորը հիացած հեռացել են կղզուց։ Անգամ Նապոլեոն Բոնապարտը իր արշավանքների ժամանակ հրաման արձակեց, որ պետք է փակվեն բոլոր իտալական վանքերը, և Մխիթարյանականները կարողացան բացատրել Բոնապարտին, որ այն շատ հետաքրքիր և արժեքներ ստեղծող միաբանություն է։ Հատուկ հրովարտակով միաբանությունը ոչ միայն պահպանվեց, այլ նաև ակադեմիայի կարգավիճակ ստացավ։ Ավելի քան երեք հարյուր տարվա պատմություն ունեցող միաբանությունը միանգամից մի քանի եվրոպական ակադեմիանների գործ է արել։ Միաբանությունում զբաղվում են հայրենագիտական, բանասիրական, բառարանագիտական, թարգմանչական գործերով, կամ ինչպես հենց Սեբաստացին էր ասում հայկաբանությամբ։ Եվ այդ ամենն արվում է հանուն մեծագույն նպատակի՝ հանուն հայ ազգի լուսավորման։
Վենետիկի և Վիեննայի Մխիթարյանների վանքերում կա մոտ 5000 ձեռագրեր, հազարավոր հայերեն գրքեր՝ սկսած հին տպագրություններից մինչև նորերը։ Վենետիկի թանգարանն ուղղակի գանձարան է, այնտեղ այնպիսի ձեռագրեր ու օտարալեզու գրքեր կան, որոնցից շատերը աշխարհում գրեթե այլևս ոչ մի տեղ չկան։ Մխիթարյանների մասին հետաքրքիր բնորոշում է տվել սուլթան Համիդ II-ը, նա ասել է, որ ավելի շատ վախենում է Մխիթարյանների տպագրական սարքերից, քան հայ ֆիդայիների զենքերից։

Օդանավակայան,
1.օդ
2. դան.
3.նավ
4.կայան
5. Յան
6. Այան
7. դանակ
8. վկա
9. օդանավ
10. կավ
11.վանկ
12.վայ
13. դա
14. ական
15. օդանավակայան
16. նա
17. Կանադա
18. նանա (թեյի անուն)
19.վան
20. այդ
21. Աննա
22. Նանա (անուն)
23.ավանակ
24.Յանա
25.Ավակ
26. նավակ
27.Ավան
28. անվան
29. Նաօ
30. անօդ